Ný tækni við meðferð lungaþembu

Loftventlar í lungum geta samkvæmt nýjum tilraunum bætt líf fólks með lungaþembu. Þetta eru einstefnuventlar, sem komið er fyrir í berkjum efstu lungnablaðanna of valda því að loft berst auðveldar til annarra og yfirleitt minna skemmdra hluta lungnanna. Áhrifunum svipar til lungnasmækkunaraðgerða, sem vitað er að gera gagn í völdum hópi sjúklinga. Gallinn er að lungnasmækkunaraðgerðir eru mjög erfiðar, kosta 20-30% sjúklinganna talsverð vandamál og dánartíðni er um 8% innan þriggja mánaða. Ísetning ventlanna er hins vegar einföld og án mikilla aukaverkana. Þá má líka fjarlægja aftur. Nýlegar rannsóknir (1,2), sýna mikinn árangur ventlameðferðarinnar á heilsutengd lífsgæði, þ.e. það dró úr óæskilegum áhrifum sjúkdómsins. Einkenni sjúkdómsins, s.s. mæði, urðu vægari og færni batnaði. Öndunarmæling var hins vegar óbreytt og ekki marktækur bati á gönguprófum. Meðferðin stóð aðeins völdum hópi lungaþembusjúklinga til boða, þeim sem höfðu yfirgnæfandi þan á efri lungnablöðum, en sömu skilmerki voru notuð og áður þegar áhrif lungasmækkunaraðgerða voru rannsökuð.
Ný tækni, einstefnuventlar, er því lofandi meðferðarmöguleiki hjá völdum hópi sjúklinga með lungaþembu. Áhrif á einkenni og færni eru mikil og aðgerðin er áhættulítil og einföld.

1) http://jtcs.ctsnetjournals.org/cgi/content/abstract/133/1/65

2)http://ersj.org.uk/cgi/content/abstract/32/6/1443

Reykingar

• Reykingar drepa. Venjulegur reykingamaður lifir 13 árum skemur en reykleysinginn. Styttir líf sitt um korter með hverri rettu. Og áður en venjulegur reykingamaðurinn deyr hefur hann liðið af langvinnum sjúkdómi einhver ár nema dánarorsökin hafi verið hraðvaxta krabbamein. Langvinn lungateppa, kransæðasjúkdómur og annars konar æðakölkun, í útlimum og heila t.d., eru alþekktir fylgifiskar reykinga. Hvers kyns krabbamein, ekki síst lungakrabbamein fylgja reykingum framar nokkru öðru. Reykurinn sem brennur í sígarettunni inniheldur þúsundir efnasambanda, þar af fjöldi krabbameinsvalda. Stöðug erting við innöndun þessa heita eiturlofts veldur viðvarandi bólgu í lungum og líkamanum öllum. Efnin í reyknum berast með blóðrásinni um allt og valda alls staðar skemmdum. Skemmdum sem geta orðið að margvíslegustu sjúkdómum. Eina efnið í sígarettureyknum sem reykingamaðurinn kærir sig um er níkótín. Níkótín er fíkniefni, veldur fíkn vegna áhrifa þess á viðtæki í heilanum og gerir reykingarmanninn ánauðugan og breytir sjálfsmynd hans. Tæknilega stendur bara sprautan reykingum á sporði hvað varðar skammt og hraða efnis beint til viðtækja heilans . Þess vegna reykir fólk níkótínið og þess vegna er þetta óhreina fíkniefni, sígarettan, svona vinsæl. En reykingar eru félagslegt athæfi eins og annað mannlegt atferli og nýtur nú lítillar hylli á vesturlöndum. Þeim sem vilja losna undan ánauðinni má hjálpa með ýmsum ráðum.